15 Mayıs 1964: Göçmen Olmamızın Yolunu Açan Anlaşma Bugün Yapıldı

Kimisi, bir tarla parası biriktirecekti, bir diğeri mahallesine bakkal açmak için, benim de bir evim olsun diyenler çokluktaydı. 15 Mayıs 1964 tarihinde, Avusturya-Türkiye İşgücü Anlaşması imzalandı.
 Tarih: 15-05-2019 21:01:14
15 Mayıs 1964: Göçmen Olmamızın Yolunu Açan Anlaşma Bugün Yapıldı

Bugün, 15 Mayıs 1964 Türkiye Avusturya İşgücü Anlaşmasının 55. yıldönümü.
Türkiye’nin kırsal alanlarından misafir işçi olarak Avusturya’ya gelen emekçi kesim, dönemin ideolojik gelişmelerinden uzak durarak, kendilerine ayırılan konteyner evlerde yaşamış, kendilerine yetecek kadar bir ekonomik birikim yaparak, tekrardan Türkiye’ye döneceklerdi. 
Bir yandan geri dönmeyi planlayan işçiler, diğer yandan normal evlere geçerek, misafir işçiliğin biteceğini, yerleşik düzene geçileceğini, farkında olmadan işaret etmişlerdir.
15 Mayıs 1964 yılında Türkiye-Avusturya arasında yapılan bir anlaşma, bizlerin Avusturya’da göçmen olmamıza kadar uzanacak uzun bir yolun başlangıcıydı. 

 

Peki nasıl bir anlaşma yapılmıştı?

Bild: Facebook

TÜRKİYE – AVUSTURYA İŞGÜCÜ ANLAŞMASI
 

İki memleket arasında mevcut iş piyasasındaki her iki tarafın menfaatleri ve dostane ilişkileri nazarı itibare alınarak, Avusturya'nın yabancı işgücüne olan ihtiyacını Türk işçisi ile de karşılamak ve Türk işçisi alma işleminin yalnız Türkiye İş Kurumu vasıtasıyla yapılması gayesiyle, Bu arzularının iki memleketin resmi makamları tarafından verilecek direktiflerle tahakkuk etmesini isteyerek, Ve iki memleket arasındaki iktisadi dayanışmayı takviye etmek amacıyla, Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Avusturya Cumhuriyeti Federal Hükümeti, bu maksada uygun olarak muhtevası aşağıda kayıtlı anlaşmayı yapmakta anlaşmışlardır.
 

Madde 1
1 Avusturya Federal Sosyal İdare Bakanlığı, "Anlaşmada kısaca Sosyal Bakanlık diye anılacaktır", Avusturya'nın Türk işgücüne olan tahmini ihtiyacını iş kolu ve mesleklere göre ayrılmış talepler halinde, bu ihtiyacın ne nispette karşılanabileceğinin tespitini teminen Türkiye İş Kurumuna "Anlaşmada kısaca İş Kurumu diye anılacaktır" bildirir.
2 İş Kurumu, bu ihtiyacın ne dereceye kadar karşılanabileceğini en kısa zamanda Sosyal Bakanlığa bildirir.

 

Madde 2
1 Sosyal Bakanlık ve onun yetkili kılacağı makam Türk işgücü temini maksadıyla, doğrudan doğruya İş Kurumuna müracaat eder. Hangi makamın yetkili kılınacağını Sosyal Bakanlık İş Kurumuna bildirir.

 

2 Sosyal Bakanlık veya onun yetkili kıldığı makam ile İş Kurumu, işbu anlaşma ile kendilerine düşen vazifenin yerine getirilmesi bakımından doğrudan doğruya işbirliği yaparlar. İki taraf gerekli işlerin daha çabuk yürütülmesine ve lüzumu halinde işlemlerin basitleştirilmesine gayret ederler.
 

3 Türk Hükümeti Sosyal Bakanlığın veya onun yetkili kıldığı makamın, Türk işçisi almak üzere Türkiye'ye bir komisyon göndermesini kabul eder. Bu komisyonun çalışma masrafları Sosyal Bakanlıkça karşılanır. Bina ve gerekli eşyalar İş Kurumunca temin edilir. İş Kurumu, komisyonun kurulmasında gereken kolaylığı gösterir ve işlerinin yürütülmesinde kendisine yardımcı olur.
 

Madde 3
1 Komisyon, işveren tarafından isim verilmeksizin hazırlanan işgücü taleplerini İş Kurumuna verir.

Talepler, Sosyal Bakanlık ve İş Kurumunca muvafık görülen bir örneğe uygun olarak, işçilerle ilgili bütün lüzumlu bilgileri, bilhassa işçilerin mesleki vasıflarını, arz edilen işin mahiyet ve devam süresini, kesintisiz ve kesintili olarak ücretleri ve çalışma ile ilgili diğer şartları ihtiva eder.

Bu talepler ayrıca işçinin iskan imkanlarına dair lüzumlu kayıtları da içerir.
 

2 İş Kurumu, taleplerin karşılanıp karşılanamayacağını, karşılanabilecekse miktarını derhal komisyona bildirir.
 

3 Taleplerin karşılanabileceğinin anlaşılması halinde İş Kurumu durumu ilgili işçilere derhal bildirir.
 

Madde 4
1 İş Kurumu, kendi usullerine göre, işçi müracaatlarını toplar, işçilerin ilk mesleki seçimlerini yapar ve mesleki vasıflarının arz edilen işe uygun olup, olmadığını inceler. İş Kurumu ilk seçmeyi kazanan talipleri sağlık muayenesine tabi tutar.

Sağlık muayenesi sonunda sağlam ve o işe uygunluğu sabit olan talipleri İş Kurumu komisyona takdim eder. İş Kurumu bütün taliplerin açık hüviyet ve mesleklerini komisyona bildirir.
 

2 Komisyon kendi bakımından İş Kurumunca seçilen taliplerin çalışma şartlarını yerine getirip getiremeyeceklerini ve bilhassa mesleki ve sağlık durumlarının teklif edilen işe uygun olup olmadığını tespit eder.
 

3 Bu incelemeler sonunda taliplerin işe alınmaları hakkında karar verilir.

Bu kararı Avusturyalı işverenler alırlar.

Şu kadar ki işverenler karar alma hakkını yetkili kılacakları kimselere veya komisyona verebilirler. Komisyon bu karardan İş Kurumunu mümkün olan en kısa zamanda haberdar eder.
 

4 Kabul edilen her Türk işçisi için, işbu Anlaşmanın ekini teşkil eden, Türkçe ve Almanca olarak hazırlanmış bir çalışma mukavelesi doldurulur.

Bu mukavele işverenle işçi arasındaki münasebetleri tanzim eden şartları ihtiva eder.

Bu çalışma mukavelesi Avusturyalı işveren veya yetkili temsilcisi ile Türk işçisi tarafından imzalanır ve İş Kurumu ile Komisyonca "Görülmüştür" damgasıyla damgalanır.

Komisyon bu suretle tamamlanmış çalışma mukavelesinden iki nüshayı, İş Kurumuna verir. Çalışma mukavelesi ile birlikte işçinin Avusturya'da çalışabileceğini gösteren bir belge de verir.
 

Madde 5
Komisyon İş Kurumundan ismen de Türk işçisi isteyebilir.

Şu kadar ki ismen istenecek bu işçilerin Türk mevzuatına göre Avusturya'da çalışan bir diğer işçi ile akrabalığının bulunması veya işçinin daha önce Avusturya 'da çalışmış olması itibarıyla işverenle şahsi münasebetinin mevcut bulunması şarttır.

İş Kurumu, gayri kanuni iş bulma büroları aracılığının işe karışmış olmasından şüphe ederse bu talepleri reddetmek hakkına sahiptir.

Komisyon İş Kurumuna işbu anlaşmanın ekini teşkil eden Türkçe ve Almanca olarak hazırlanmış bir formüler verir.
Bu formüler, "Çalışma Mukavelesi " Avusturyalı işveren veya yetkili temsilcisi ile Türk işçisi tarafından imza edildikten sonra İş Kurumu ve Komisyonca "Görülmüştür" damgasıyla damgalanır.

Komisyon bu suretle tamamlanmış çalışma mukavelesinden iki nüshayı, İş Kurumuna verir, çalışma mukavelesiyle birlikte işçinin Avusturya'da çalışabileceğini belirtir bir belge de verir.
 

Madde 6
1 İş Kurumu, kendisine verilen iş tekliflerine bağlı olmaksızın, Avusturya'da çalışmak isteyen Türk işçilerinin müracaatlarını bir cetvel halinde Sosyal Bakanlığa bildirebilir. Bu cetveller müracaatçıların hüviyetlerine, mesleki yetişme şekillerine, Türkiye'de yapmakta oldukları işlere ve Avusturya'da hangi işe talip olduklarına dair bilgileri ihtiva eder.

 

2 Bu cetvelde kayıtlı bir işçinin kabul edilmesi halinde keyfiyet işbu anlaşmanın 4 üncü maddesinin 4 üncü fıkrasında kayıtlı belgelerle birlikte İş Kurumuna bildirilir.
 

Madde 7
Dokuzuncu maddenin 2 ile 4 üncü ve 10 uncu maddenin 1 ve 2 nci paragraflarında sözü edilen çalışma mukavelesi şartları işbu anlaşmanın ekine eklenecektir.

 

Madde 8
1 İş Kurumu, çalışma mukavelesinin bir nüshasıyla Avusturya'da çalışabileceğini gösteren bir belgeyi işçiye verir.

 

2 İş Kurumu, Avusturya'da çalıştırılmak üzere seçilen Türk işçilerinin isim ve hüviyetlerini Avusturya'nın Türkiye'deki yetkili temsilciliğine verir.

Ayrıca, her işçi için bir iyi hal kağıdı ile bulaşıcı hastalığı bulunmadığına dair bir belgeyi keza Avusturya yetkili temsilciliğine verir.

Bulaşıcı hastalıkla ilgili belgenin resmi bir Türk hekimi tarafından tanzim edilmiş olması, işçinin bulaşıcı hastalığı bulunmadığının, basil çıkarmadığının, köy veya kasabasında, şehirde oturuyorsa mahallesinde ihbarı mecburi bulaşıcı bir hastalık olduğuna dair ihbar yapılmamış bulunduğunun belirtilmesi şarttır.

İlgilinin bulaşıcı hastalığı bulunmadığını gösteren belge, verilmesine müteakip 14 gün içinde Avusturya hudutlarından girilmiş olması halinde muteberdir.

Seyahatin gecikmesi takdirinde, resmi Türk hekiminin muayenesi veya işçinin son oturduğu yerde ihbarı mecburi bulaşıcı hastalık bulunmadığının anlaşılması şartı ile, belgenin süresi uzatılabilir.
 

3 İş Kurumu, işçinin muteber bir pasaport ve yeter bir müddet için gerekli transit vizelerini almasını teminen lüzumlu işlemleri yapar.
 

4 Avusturya yetkili siyasi temsilciliği İş Kurumu tarafından adları bildirilen işçilere, muteber bir Türk pasaportuna sahip olmaları ve Avusturya Pasaport Kanunu gereğince Avusturya'ya girmelerinin mani halleri bulunmaması takdirinde, Avusturya'ya giriş ve ikamet vizelerini verir. Seyahatin sıhhat belgelerinin itası veya temdidinden itibaren en geç 14 gün içinde yapılması gerekir.
 

Madde 9
1 Komisyon, İş Kurumu tarafından takdim ve kendisi tarafından kabul edilen işçilerin Avusturya'ya seyahatlerini tertip ve tanzim eder. Komisyon işçilere seyahatlerinde lüzumlu kumanyayı veya bunun para olarak karşılığının verilmesini sağlar.

 

2 Komisyon işçilerin İstanbul'dan Avusturya'daki işyerine kadar olan seyahat masraflarını ve seyahat için lüzumlu yemek masraflarını işverenin talimatı dairesinde karşılar.
 

3 Kendi kusuru ile işverene karşı mukavele ile yüklenmiş olduğu vecibeleri yerine getirmeyen işçi Avusturya'ya gidiş ile ihtiyar edilen masrafları tazminle mükelleftir.
 

4 İşçinin dönüş yol parasının işverence ödenmesi, işçi ile işveren arasında bu hususta anlaşmaya varılmış olması ile mümkündür. Eğer işçi dönüş yol parasını kendisi ödeyecekse, işçi ile işveren arasında dönüş için lüzumlu paranın, çalışma müsaadesinin sonuna kadar taksitler halinde ücretlerinden kesilebileceğine dair bir anlaşma yapılması da mümkündür. Kesilen meblağ, işveren ve işçi tarafından imzalanan bir selahiyetname ile çekilecek bir şekilde bir tasarruf hesabına yatırılır.
 

Madde 10
1 Türkiye'den işgücü talebine ancak bu anlaşmaya göre tanzim edilecek mukavele ile Türk işçisinin de Avusturya'da aynı işyerinde çalışan Avusturyalı bir işçi gibi aynı ücretle ve çalışma şartları ile çalıştırılacakları sabit olduktan sonra tevessül olunur.

 

2 Çalışma ve sendikalılaşma hakları ile sağlıklarının korunması bakımından Türk işçileri Avusturyalı işçilerin faydalanmakta olduğu haklardan faydalanır ve aynı himayeyi görürler.
 

3 Avusturya yetkili makamları yukarıda kayıtlı hususlara riayet edilip edilmediğini ve mukavele şartlarının Türk işçileri bakımından yerine getirilip getirilmediğini incelerler.
 

4 Esas mukavelenin bitiminde, Türk işçisi seçeceği herhangi bir işverenle, Avusturya'da yabancı işçilerin istihdamına dair mevzuata uygun olmak şartıyla, yeni bir mukavele imzalayabilir.
 

5 Ayrıca, Türk işçileri çalışma mukavelesinden doğacak ihtilaflardan dolayı, iki memleket arasındaki 22 Haziran 1930 tarihli Anlaşmaya dayanarak ve bu anlaşma sınırları içinde Avusturyalı işçiler gibi yetkili Avusturya Mahkemelerine ve Avusturya İdari Makamlarına müracaat edebilirler.
 

Madde 11
Türk işçileri, aynen Avusturyalı işçiler gibi, mecburi sosyal sigortaya tabi olurlar.

 

Madde 12
Türk işçileri çalışma ile elde ettikleri paralardan biriktirdiklerini serbestçe Avusturya Şilini veya diğer konvertibl döviz olarak Türkiye'ye transfer ettirebilirler.

 

Madde 13
Sosyal Bakanlık Türk işçilerini kendilerini ilgilendiren konularda bilgi vermek amacıyla, bir muhtıra hazırlar.

Bu muhtıra esas olarak; İş piyasası durumunu, genel işçi alma ve çalıştırma mevzuatını, Avusturya'daki çalışma ve hayat şartlarını, ücretleri, vergileri, sosyal sigorta ve iş hukuku ile ilgili önemli mevzuat gibi esaslı kayıtları ihtiva eder.

Sosyal Bakanlık bu muhtırayı Türkçe olarak İş Kurumuna verir ve yapılacak değişikliklerden bu Kurumu haberdar eder.
 

Madde 14
1 Türk makamları, İş Kurumu aracılığı ile Avusturya'ya gönderilen Türk işçileri ile bunların aile efradının her an ve formalitesiz olarak Türkiye'ye dönmelerine itiraz etmezler.

 

2 Viyana'daki Türk siyasi temsilciliği, Avusturya İçişleri Bakanlığının talebi halinde, Avusturya kanunları gereğince haklarında sınır dışı edilme kararı alınmış olan Türk işçilerinin derhal Türkiye'ye dönmelerini sağlar.
 

3 Diplomatik yoldan yapılacak talep üzerine, Türk makamları, Avusturya Sosyal Yardım Müesseselerine külfet teşkil eden işçilerin Türkiye'ye dönüşlerini temin ederler.
 

Madde 15
1 Sosyal Bakanlık ile İş Kurumu, işbu anlaşmanın uygulanmasında gerekli tedbirleri almak üzere, kendi selahiyetleri çerçevesi dahilinde anlaşırlar.

 

2 Her iki memleketin yetkili makamları ile birlikte, Sosyal Bakanlık ve İş Kurumu, işçilerin mesleki ve sıhhi seçimleri, çalışma mukavelesi, pasaport ve müsaade belgesi ve Avusturya'ya giriş işlemlerinin mümkün olan en kısa zamanda yürütülmesine dikkat ederler.
 

3 Avusturya'daki Türkiye Büyükelçiliği, işbu anlaşmanın uygulanmasından doğabilecek şikayetlerini ilgili Avusturya makamlarına iletmek üzere diplomatik yoldan Sosyal Bakanlığa intikal ettirir.
 

Madde 16
1 Her iki hükümet, tarafından her birinin seçeceği en çok beş üyeden meydana gelecek bir Karma Komisyonun kurulmasını isteyebilir. Her iki tarafın delegasyonu lüzumlu gördüğü sayıda uzman bulundurabilir.

 

2 Karma Komisyon Sosyal Bakanlıkla İş Kurumunun bertaraf edemedikleri tatbikat güçlüklerinin giderilmesiyle meşgul olur. Lüzumu halinde her iki hükümete tekliflerde de bulunur.

3 Karma Komisyon, Avusturya'da Türk işçilerinin çalıştırılmaları ile ilgili genel konuları da ele alabilir ve gerekirse incelemelerinin neticesine göre her iki hükümete tekliflerde bulunur.
 

4 Karma Komisyon, teşkilatını ve çalışma usullerini kendisi tesbit eder. Avusturya'da veya Türkiye'de toplanır.
 

Madde 17
Anlaşma belirsiz bir süre için kararlaştırılmıştır.

Akit devletlerden her biri üç aylık bir ihbar süresine riayet etmek şartıyla anlaşmanın feshini ihbar edebilir.
Yukarıdaki hususların belgelenmesini teminen her iki akit devletin temsilcileri işbu anlaşmayı imzalamış ve mühürlemişlerdir.

İşbu Anlaşma ikisi Almanca, ikisi Türkçe olmak üzere dört nüsha olarak Viyana'da 15 Mayıs 1964 tarihinde tanzim edilmiş olup her iki metin de aynı kıymettedir.

© Bild:virgül.at

Etiketler nayirin
  Bu haber 879 defa okunmuştur.   Kaynak: Haber Merkezi
  YORUMLAR 0 Yorum YORUM YAP
Bu Haber'e ilk yorum yapan siz olun.
  FACEBOOK YORUM
Yorum
  DİĞER Avusturya Haberleri
YUKARI